Wall street Journal: Maduro afzetten is een eerste stap in de herovering van Latijns-Amerika

Het eigenlijke doel van het beleid van Trump is Cuba treffen en de recent gewonnen invloed van Rusland, Iran en China in de regio terug te dringen (...) Trump zal naar verwachting de komende weken nieuwe maatregelen tegen Cuba aankondigen.  Dat zegt The Wall street Journal eind vorige week. Een verkorte vertalingDe poging van Trump om de president van Venezuela tot aftreden te dwingen vormt het begin van een nieuwe strategie om grotere invloed terug te winnen over Latijns Amerika. In het vizier is niet enkel Nicolás Maduro van Venezuela, maar ook Cuba, een vijand die de Amerikaanse politiek in de regio meer dan 50 jaar lang heeft gedomineerd, maar ook de recente invloed van Rusland, China en Iran.

Terwijl Maduro en zijn voorganger, Hugo Chávez, al lang Washingtons banbliksems verduren, loopt het in de regering-Trump vol ambtenaren die al langer vinden dat Cuba de ernstigste bedreiging voor de nationale veiligheid vormt. Zij verwijzen naar de inlichtingenoperaties van Cuba in de VS en de pogingen van Cuba om anti- VS standpunten in andere Latijns-Amerikaanse landen te verspreiden. Het doel van het beleid is daarom de banden te verbreken tussen Venezuela en Cuba.

De nieuwe assertiviteit van de V.S. komt voort uit de wil van het Witte Huis om de gedeeltelijke toenadering met Havana door Obama te keren. Trump’s beleid, van de afgelopen twee jaar, is voor een deel gedreven door groeiende invloed van de critici van Cuba met inbegrip van Mauricio Claver-Caronz van de Nationale Veiligheidsraad die een groot deel van zijn leven aan het afzetten van Fidel Castro heeft gewijd. O.a. hij word gesteund door de Republikeinse Sen. Marco Rubio en U.S. Rep. Mario Diaz-Balart, die een groot aantal kiezers met banden met Venezuela hebben.

De Cubaanse inlichtingendienst is diep geïntegreerd in het Venezolaanse leger en het veiligheidsapparaat van de Maduro-regering. Venezuela voorziet Havana op zijn beurt vrijwel gratis van ruwe olie, een volume dat ooit 100.000 vaten olie per dag had bereikt. Naarmate die land meer geïsoleerd raakten (van het Westen), zijn de banden met Moskou, Teheran en Peking versterkt.

Na Venezuela en Cuba richt de Trump- administratie zich naar Nicaragua. Het ministerie van Buitenlandse Zaken heeft herhaaldelijk gewaarschuwd voor de verschuiving van het land naar autocratische overheersing, repressie en geweld. Nicaraguanen sluiten zich aan bij de stroom van migranten naar de Amerikaanse grens met Mexico. "De Verenigde Staten kijken uit naar de val van elke hoek van de driehoek: Havana, Caracas en Managua," zei John Bolton, nationaal veiligheidsadviseur, in een toespraak van november die de opkomende strategie onthulde. Hij beschreef de drie landen als de "Trojka van de tirannie," (…)

Het besluit van twee grote Venezolaanse oppositiepartijen en vroegere rivalen – Primero Justicia en Voluntad Popular- om een jaar geleden de handen ineen te slaan, vormde voor het eerst een potentieel alternatief voor het Maduro-regime. Guaidó is lid van Voluntad Popular. Amerikaanse ambtenaren hielden nauw contact met hem. "Dit gaf hen geloofwaardigheid bij de internationale gemeenschap," zegt Francisco Monaldi, een Venezolaanse expert en olie-industrie-analist aan de Rice University. "Er was een grote minachting voor de oppositie, maar dat verminderde omdat dat het Witte Huis ging geloven dat deze gok mogelijk is.

Het actiemoment werd de verkiezing vorig voorjaar die door meer dan 60 landen, met inbegrip van de V.S., als schijnvertoning werd verworpen, maar die Maduro won. Hij verlengde zijn termijn met zes jaar op 10 januari.

De verkiezing vorig jaar van de Colombiaanse president Iván Duque en Jair Bolsonaro, de nieuwe leider van Brazilië, heeft het politieke landschap veranderd: beide liggen vlakbij Venezuela en worstelen met de massale uittocht uit het land.

Tijdens een reis in de eindejaarsvakantie had staatssecretaris Mike Pompeo een ontmoeting met zijn Braziliaanse en Colombiaanse collega's en besprak hij een actieplan met president Duque. Maduro's inauguratie op 10 januari zette het plan van het Witte Huis in werking, men wilde gebruik maken van het momentum van de straatprotesten. Op 22 Januari, bespraken de topambtenaren, met inbegrip van M. Pompeo, de staatssecretaris van Handel Wilbur Ross, M. Bolton en Mnuchin de opties. Trump besliste een regimeverandering te steunen.

Die nacht, vertelde Onderpresident Mike Pence Juna Guaidó dat Washington bereid is hem te steunen. De volgende dag, riep. Guaidó zichzelf uit tot interim- president en de VS, Canada en de meeste Zuid-Amerikaanse landen, erkenden hem officieel als nieuwe leider van Venezuela. "We hebben in de afgelopen weken een echte efficiënte eenheid in de regio gezien," zei een hoge ambtenaar van de Schatkist. "Het is moeilijk om over Venezuela te praten zonder ook over Cuba te praten.”, voegde hij er aan toe.

De sancties tegen oliemaatschappij van Venezuela, PDVSA, die door de V.S. op 28 Januari werden aangekondigd, bedragen $11 miljard die de verkoop van de ruwe olie  aan de VS waard zijn. Als volgende stappen noemden VS-officials het ‘herlabelen’ van Cuba als staat die terrorisme steunt (nvdr. kwalificatie die pas werd ingetrokken door Obama). Dat kan financiering en investeringen van landen buiten de VS raken die daar nu zaken doen, evenals de inkomstenen die het land via internationaal toerisme verkrijgt.

Ook op de lijst: nieuwe sancties tegen Cubaanse regeringsambtenaren en hun netwerken en het beëindigen van een ‘verklaring van afstand’, bekend als Titel III van het Helms-Burton Act, tot nog toe ondertekend door elke VS regering sinds het ontstaan van de sanctiewet in 1996.

Het beëindigen van de ontheffing zou Amerikaanse burgers in staat stellen om personen en bedrijven voor de rechter te dagen in de VS voor eigendommen die door de Cubaanse regering in beslag zijn genomen. Het effect ervan zou waarschijnlijk zijn dat miljarden dollars aan buitenlandse investeringen in Cuba, waaronder hotels, golfbanen en andere projecten, worden bevroren.

De Trump administratie zal naar verwachting de komende weken nieuwe maatregelen tegen Cuba aankondigen, met als doel Havana's steun aan het Maduro regime te saboteren

.José de Córdoba en Julie Bykowicz hebben bijgedragen aan dit artikel.

Verschenen in de 31 januari 2019, gedrukte editie als 'Trump Sees Maduro Move As First Shot in Wider Battle'.