2026 was nog maar net begonnen en het was al tijd voor de eerste militaire interventie van het jaar. Met een bombardement op Caracas was het meteen prijs. De Venezolaanse president Maduro werd ontvoerd en naar een gevangenis in New York gebracht. Bij de aanvallen kwamen ook 32 Cubanen om het leven, allemaal veiligheidspersoneel dat actief was in Venezuela.

De aanval van de VS op Venezuela toont aan dat de VS verdergaan op het pad van staatsgrepen en militaire interventies in Latijns-Amerika, zonder enig respect voor het internationaal recht.

De gevolgen voor Venezuela zijn alvast duidelijk: 100 dodelijke slachtoffers, veel materiële schade – onder meer de vernietiging van een opslagplaats met dialysemateriaal voor nierpatiënten – en daarnaast zijn ook verschillende woongebouwen vernietigd. Bovendien is er een ontvoerde president die nu, op basis van valse aanklachten, wordt bedreigd door de Amerikaanse justitie.

Minder belicht, maar daarom niet minder belangrijk, zijn de rechtstreekse gevolgen voor Cuba. De aanval op Caracas was ook een directe aanval op Cuba, en wel om de volgende redenen:

Bij de ontvoering van de Venezolaanse president Maduro werden 32 Cubanen gedood, voornamelijk personeel van het Cubaanse ministerie van Binnenlandse Zaken, evenals een aantal Cubaanse soldaten die rechtstreeks instonden voor de beveiliging van de president. Ze werden uitgeschakeld door elite-eenheden uit de VS, die met enorme overmacht en bruut geweld de beveiliging van Maduro overrompelden.

Cuba heeft daarnaast een akkoord voor de aanvoer van goedkope olie uit Venezuela. Het eiland is daar sterk afhankelijk van, onder meer voor zijn energievoorziening. In dat licht komt ook de kaping van verschillende olietankers in de Caribische Zee in beeld. Minstens één van deze schepen had koers gezet richting Cuba. Venezuela levert maar liefst 25 procent van de olie die Cuba nodig heeft om te functioneren.

Naast de directe impact van de aanvallen en kapingen zijn er ook de hernieuwde dreigementen van de Trump-administratie aan het adres van Cuba: “We laten Cuba verder verstikken en het Cubaanse project zal vanzelf in elkaar vallen”, zo luidt de inschatting van de haviken in het Witte Huis.

Toch hebben enkele lessen die Cuba heeft doorgegeven aan het Venezolaanse Bolivariaanse en Chavistische project ook erger voorkomen. Een grootschalige invasie door het Amerikaanse leger is onmogelijk door de bewapening van volksmilities en een brede defensiestructuur die de soevereiniteit van het Latijns-Amerikaanse land beschermt.

De samenwerking tussen Cuba en Venezuela kent al een lange geschiedenis. Al sinds de machtsovername door president Chávez in Venezuela is er een sterke samenwerking met Cuba. Chávez trof een arm land aan met grote tekorten op het vlak van onderwijs en gezondheidszorg. Samen met Cuba zette hij verschillende gezondheidsprogramma’s op in de volkswijken van Caracas en ver daarbuiten. Een van de bekendste projecten was Operatie Milagro, een programma dat duizenden Venezolanen genas van cataract.

Terugkeer naar de Monroe-doctrine

De VS beschouwen het volledige Amerikaanse continent als hun achtertuin. En in die achtertuin worden geen alternatieven voor het neoliberale kapitalisme, met zijn vrije markt en “onzichtbare hand”, geduld. Dat is ook een van de redenen achter de aanval en ontvoering van Maduro. De Monroe-doctrine beschouwt zelfs olie die wordt opgepompt in een soeverein land als “hun” olie: olie die de VS, en enkel de VS, toekomt. Waag het je niet om het dollarsysteem – nog steeds het dominante systeem voor de oliehandel – in vraag te stellen. Want stel dat wat Venezuela deed, namelijk olie verhandelen in Chinese yuan, op grotere schaal wordt doorgevoerd, dan komt het dominante economische systeem van de VS in nauwe schoentjes te staan.

De bedreigingen aan Cuba door Trump en Rubio

Nog dit weekend vond Trump het nodig om opnieuw zwaar uit te halen naar Cuba:
“Wanneer Cuba geen deal met ons sluit, dan sluiten we hen volledig af van olie en energie.”

Je kan geen deal sluiten met iemand die je een mes op de keel zet en je bedreigt. Dat is geen onderhandelen, dat is afdreiging.
Je kan geen deal sluiten met een president die zonet, in koelen bloede, 32 Cubaanse militairen liet afslachten.
Je kan geen deal sluiten met de VS, die al meer dan 60 jaar een moorddadige economische en financiële blokkade rond het eiland leggen.

De Cubaanse president Miguel Díaz-Canel laat er alvast geen gras over groeien en heeft scherp gereageerd. Hij stelt dat Cuba bereid is om, indien nodig, te vechten tot de laatste druppel bloed.

Daarnaast weten we maar al te goed dat Cuba de VS niet nodig heeft. Integendeel, dat is ook wat je op straat hoort: laat de VS eerst eerlijk zijn met zichzelf en de blokkade tegen ons eiland opheffen.

Cubanismo blijft solidair met de volkeren van Cuba en Venezuela en met de Cubaanse Revolutie.
Wij roepen Europa op om deze aanvallen krachtig en ondubbelzinnig te veroordelen.